MAGAZYNY ENERGII - co warto wiedzieć?
W ramach realizowanego przez Gminę Lędziny projektu pn. „Poprawa efektywności energetycznej poprzez montaż ogniw fotowoltaicznych oraz magazynów energii na budynkach jednorodzinnych – etap 2” przygotowujemy kolejny materiał edukacyjny dotyczący odnawialnych źródeł energii. Tym razem przedstawiamy temat magazynów energii, które stają się coraz ważniejszym elementem nowoczesnych instalacji fotowoltaicznych.
Magazyny energii to rozwiązanie, które zwiększa opłacalność własnej instalacji PV, zapewnia większą niezależność od sieci i podnosi bezpieczeństwo energetyczne domów. Poniżej przedstawiamy szczegółowe informacje dotyczące ich działania, doboru oraz korzyści, jakie przynoszą użytkownikom.
MAGAZYNY ENERGII
Magazyny energii są jednym z najszybciej rozwijających się elementów rynku energetycznego, bo odpowiadają na trzy rosnące potrzeby: zwiększenie autokonsumpcji energii produkowanej przez instalacje PV, poprawę bezpieczeństwa energetycznego domów oraz uniezależnienie się od rosnących kosztów energii elektrycznej. W pierwszych latach rozwoju fotowoltaiki właściciele instalacji mogli polegać na korzystnym systemie opustów, który pozwalał oddawać nadwyżki energii do sieci i odbierać je później w korzystnych rozliczeniach (70 lub 80% przekazanej do sieci elektroenergetycznej. Po zmianie zasad autokonsumpcja stała się dużo bardziej opłacalna, a więc magazyn energii przestał być gadżetem i stał się realnym elementem zwrotu z inwestycji.
Nowoczesne magazyny energii stosowane w domach jednorodzinnych mają najczęściej pojemność od 5 do 20 kWh. Zazwyczaj łączą się z falownikiem hybrydowym, który kontroluje przepływ energii między panelami fotowoltaicznymi, siecią a akumulatorem. W praktyce oznacza to, że większość procesu odbywa się automatycznie, bez udziału użytkownika. W dzień system się ładuje, wieczorem i w nocy oddaje energię zgromadzoną wcześniej. Przyłączenie magazynu energii do instalacji PV pozwala zwiększyć poziom autokonsumpcji z 20-40% do aż 70-85%, co realnie przekłada się na obniżenie rachunków.
Bardzo ważną cechą współczesnych magazynów jest ich bezpieczeństwo. Technologia litowo-żelazowo-fosforanowa (LFP) jest uważana za jedną z najbezpieczniejszych na rynku: akumulatory te nie mają tendencji do zapalania się, a ich żywotność często przekracza 6000 cykli ładowania, co odpowiada kilkunastu latom codziennej pracy. Dodatkowo producenci stosują w nich zaawansowane systemy BMS, które kontrolują temperaturę, napięcie i prąd ładowania, zapewniając stabilną pracę w każdych warunkach.
Innym aspektem, który zyskuje na znaczeniu, jest możliwość pracy awaryjnej. Dzięki odpowiednio skonfigurowanemu systemowi magazyn energii może zasilać lodówkę, oświetlenie, bramę garażową, router czy pompę CO nawet wtedy, gdy cała okolica pozostaje bez prądu. Z roku na rok przerwy w dostawie energii w Polsce stają się coraz częstsze, zwłaszcza zimą i podczas gwałtownych burz. Posiadanie magazynu daje więc użytkownikom poczucie bezpieczeństwa, ale także komfort, że nie muszą przerywać pracy czy funkcjonowania domu.
Podstawowe pojęcia magazynu energii to moc (kW) i pojemność (kWh). Moc określa, jak szybko magazyn może przyjąć lub oddać określoną ilość energii do instalacji domowej — np. czy jest w stanie zasilić jednocześnie kilka urządzeń o wysokim poborze. Pojemność natomiast mówi, ile energii jesteśmy w stanie przechować. To dlatego magazyn o pojemności 10 kWh, ale mocy jedynie 2 kW, będzie oddawał energię powoli, mimo jej dużej rezerwy.
Dobór pojemności magazynu powinien być skorelowany z mocą instalacji PV. Najczęściej zaleca się pojemność równą 1–1,5-krotności dziennej produkcji energii z paneli w okresie letnim. Pozwala to uniknąć sytuacji, w której akumulator jest stale przeładowany lub stale pusty. Zbyt duży magazyn jest nieopłacalny, natomiast zbyt mały wymusza oddawanie energii do sieci.
Szczególne znaczenie ma to w kontekście obecnego systemu net-billing, w którym prosument rozlicza energię według jej wartości rynkowej, a nie ilości. Ceny energii są najniższe w południe — wtedy, gdy instalacje fotowoltaiczne produkują najwięcej, a sieć jest przepełniona energią z PV. Z tego powodu nieopłacalne jest oddawanie energii do sieci w godzinach południowych, ponieważ jej cena jest wtedy bardzo niska, a zdarza się nawet, że ujemna. Natomiast korzystne jest oddawanie energii wczesnym rankiem bądź wieczorem, gdy ceny giełdowe są wyższe.
Magazyn energii pozwala zatrzymać nadwyżki wyprodukowane w dzień i wykorzystać je wtedy, gdy cena energii rośnie. Najlepsze efekty zapewniają inteligentne systemy zarządzania energią HEMS/EMS, które automatycznie sterują przepływem energii — ładują magazyn wtedy, gdy jest to korzystne, a rozładowują wtedy, gdy energia jest najdroższa.
#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #FunduszeEuropejskieDlaŚląskiego #Śląskie
